Կաբո Վերդեի պատմության մեջ առաջին անգամ կարող է կին նախագահ լինել

Աֆրիկա13:34 | նոյեմբերի 15, 2026Կաբո Վերդեի պատմության մեջ առաջին անգամ կարող է կին նախագահ լինել
լսել հոդվածըԿիսվել նախընտրելի դարձնել

<!—>

]—>

Կաբո Վերդեում կիրակի անցկացվում են նախագահական ընտրություններ, որոնց արդյունքում արդարադատության նախկին նախարար Ժոանա Ռոզան կարող է դառնալ պետությունը գլխավորող առաջին կինը, հաղորդում է Associated Press-ը։

Նրա մրցակիցը գործող նախագահ Ժոզե Մարիա Նևեշն է, որը հավակնում է պաշտոնավարման երկրորդ ժամկետին։

Ընտրություններին ընդհանուր առմամբ մասնակցում է վեց թեկնածու։ Եթե նրանցից ոչ մեկը չստանա ձայների կեսից ավելին, երկրորդ փուլը կանցկացվի նոյեմբերի 29-ին։

Ռոզային աջակցում է ընդդիմադիր «Շարժում հանուն ժողովրդավարության» կուսակցությունը։ Նա առաջին կինն է, որն առաջադրվել է Կաբո Վերդեի նախագահի պաշտոնում՝ 1975 թվականին Պորտուգալիայից երկրի անկախանալուց հետո։ Հանրապետությունում կանայք կառավարական բարձր պաշտոններ են զբաղեցրել, սակայն նրանցից ոչ մեկը երբևէ նախագահ կամ վարչապետ չի դարձել։

Կաբո Վերդեի խորհրդարանական համակարգում գործադիր հիմնական լիազորությունները պատկանում են վարչապետին, որը որոշում է կառավարության քաղաքականությունը։ Նախագահի դերը հիմնականում ներկայացուցչական է, սակայն պետության ղեկավարն ընտրվում է ուղիղ քվեարկությամբ և օրենսդրական որոշումների նկատմամբ վետոյի իրավունք ունի։

Աֆրիկայի արևմտյան ափերի մոտ գտնվող՝ շուրջ 500 հազար բնակչություն ունեցող կղզի պետությունն աչքի է ընկնում մրցակցային ընտրություններով և իշխանության խաղաղ փոխանցմամբ, ինչը հազվադեպ երևույթ է տարածաշրջանում։ Արտերկրում գրանցված է ընտրելու իրավունք ունեցող Կաբո Վերդեի գրեթե 77 հազար քաղաքացի, ինչը կազմում է ընտրողների մոտ մեկ հինգերորդը։

Կաբո Վերդեի համալսարանի քաղաքագիտության և գենդերային հետազոտությունների դասախոս Ռոզելմա Էվորայի կարծիքով, բնակիչներից շատերը կարծում են, որ երկրի ղեկավարությունը կտրված է բնակչության առօրյա խնդիրներից։ Միաժամանակ տնտեսական սահմանափակ հեռանկարները երիտասարդներին ստիպում են հնարավորություններ փնտրելու նպատակով մեկնել արտասահման։

Նևեշը, որը 2021 թվականի ընտրություններում հաղթել է ձայների մոտ 52%-ով, խոստանում է ձգտել միջկուսակցական համաձայնության՝ բնակարանային ապահովման, առողջապահության և կրթության ոլորտներում իրավիճակը բարելավելու, աշխատատեղեր ստեղծելու և աշխատավարձերը բարձրացնելու համար։ Էվորայի կարծիքով, գործող նախագահի կարգավիճակը նրան ավելի մեծ ճանաչելիություն է ապահովում, այդ թվում՝ արտասահմանում բնակվող ընտրողների շրջանում։

Ռոզայի թեկնածությունը նաև մարտահրավեր է կանանց դերի մասին ավանդական պատկերացումներին մի հասարակությունում, որն, ըստ Էվորայի, շարունակում է մնալ «խիստ հայրիշխանական»։

Ինքը՝ Ռոզան, շեշտադրում է քաղաքական ուժերի հավասարակշռությունը պահպանելու անհրաժեշտությունը։ Նա պնդում է, որ երկրին անհրաժեշտ է հակակշիռ Կաբո Վերդեի անկախության աֆրիկյան կուսակցությանը (PAICV), որն աջակցում է Նևեշին և վերահսկում կառավարությունն ու համայնքների մեծամասնությունը։

Մայիսին PAICV-ն մեծամասնություն ստացավ խորհրդարանում՝ վերջ դնելով «Շարժում հանուն ժողովրդավարության» կուսակցության տասնամյա կառավարմանը։ Եթե Ռոզան հաղթի, նախագահական իշխանությունը կրկին կհայտնվի կառավարությանը հակադրվող քաղաքական ուժի ձեռքում։

Կաբո Վերդեից գրող Ռոզարիու Լուշը կարծում է, որ ընտրություններում ընտրողների կուսակցական նախապատվությունները կարող են ավելի կարևոր լինել, քան թեկնածուի սեռը։

«Մեր երկրում քաղաքականության մեջ շատ կանայք կան, բայց չկա կանանց շահերին ծառայող այն քաղաքականությունը, որը պետք է լիներ», — նշել է նա։

Լուշի կարծիքով Կաբո Վերդեում զգալիորեն կանայք են կրում ընտանիքների ապրուստն ապահովելու ֆինանսական պատասխանատվությունը, սակայն պետական քաղաքականությունն այդ բեռը բավարար չափով հաշվի չի առնում։

<!—>

Հասանելի է

[—>русский

Տեղադրություն

Աֆրիկա

Թեմա

ԸնտրություններՔաղաքականությունԿանայք

Աղբյուրը՝ NEWS.am